بیڵ لیپشوتز (Bill Lipschutz): چۆن قوتابییەک بوو بە ئەستێرەی فۆڕێکس؟
بیڵ لیپشوتز (Bill Lipschutz) یەکێکە لە ناودارترین و سەرکەوتووترین مەزنە تاجرەکانی بازاڕی دراوی جیهانی (فۆڕێکس - Forex). ئەو ناسراوە بەوەی کە لە ساکۆییەکی بچووکەوە دەستی پێکرد و توانی ببێتە یەکێک لە گەورەترین بازرگانەکانی قەبارە گەورە لە جیهاندا.
لێرەدا کورتەیەک لە ژیاننامە، شێوازی کارکردن و نهێنی سەرکەوتنی دەخەینە ڕوو:
١. سەرەتای ژیان و خوێندن
لەدایکبوون: بیڵ لیپشوتز لە ساڵی ۱۹٥٦ لە شاری نیویۆرک لە خێزانێکی جوولەکە لەدایک بووە.
خوێندن: سەرەتا حەزی بۆ ئەندازیاری و بیناسازی هەبوو، بۆیە لە زانکۆی کۆرنێل (Cornell University) دەستی بە خوێندنی ئەندازیاری کرد. پاشان ڕووی کردە بواری دارایی و لە هەمان زانکۆ بڕوانامەی MBA (ماستەر لە بەڕێوەبردنی کارگێڕی) بەدەستهێنا.
٢. چۆنچۆنی دەستپێکردن بە بازرگانی (فۆڕێکس)
لە کاتی خوێندنیدا لە زانکۆ، داپیری بڕی ۱۲,۰۰۰ دۆلاری وەک میرات بۆ جێهێشت. بیڵ ئەم بڕە پارەیەی خستە ناو بازاڕی کاغەزە داراییەکان و ماوەیەکی کەمدا توانی بکاتە ۲٥٠,۰۰۰ دۆلار.
بەڵام نەبوونی ئەزموون و مەترسییە گەورەکان وای لێکرد لە ماوەیەکى کەمدا هەموو ئەو پارەیە لەدەست بدات و سفر ببێتەوە! ئەمە یەکێک بوو لە گەورەترین وەرچەرخانەکانی ژیانی، کە فێری کرد مدیریت کردن و کۆنترۆڵکردنی مەترسی (Risk Management) چەندە گرنگە.
٣. سەردەمی زێڕین لە Salomon Brothers
لە ساڵی ۱۹۸۲ پەیوەندی بە بانکی وەبەرهێنانی بەناوبانگی Salomon Brothers کرد، کە لەو سەردەمەدا پێشەنگ بوو لە بازاڕی دراودا.
لیپشوتز توانی لەوێ بەشێوەیەک سەرکەوتوو بێت کە بەشی دراوی (Foreign Exchange Department) بۆ دروستکرا و بوو بە سەرۆکی. لە ساڵی یەکەمیدا توانی بڕێکی خەیاڵی قازانج بۆ بانکوکە بەدەستبهێنێت (ساڵانە سەدان ملیۆن دۆلار)، ئەمەش ناوی ئەوی لە مێژووی فۆڕێکسدا نووسیوە.
٤. شێوازی بازرگانیکردن و فەلسەفەکەی
چی وای لێکرد ببێتە ئەستێرەیەکی درەوشاوە؟
تێڕوانینی بنەڕەتی و تەکنیکی (Fundamental & Technical Analysis): لیپشوتز تەنها پشت بە چارت نەدەبەست، بەڵکو باوەڕی وابوو دەبێت بزانیت ئابووریی وڵاتێک چۆن کار دەکات، هەواڵەکان چین و بۆچی دراوێک بەها پەیدا دەکات.
بەڕێوەبردنی مەترسی (Risk Management): فێربوونی لە هەڵەی یەکەمی وای لێکرد کە هەرگیز هەموو سەرمایەکەی لە مەترسیدا نەهێڵێتەوە. ئەو پێی وابوو "چۆنیەتی دۆڕاندن گرنگترە لە چۆنیەتی بردنەوە".
قەبارەی مامەڵە (Position Sizing): دەزانێت کەی قەبارەی مامەڵەکانی گەورە بکات و کەی بچووکریان بکاتەوە بەپێی دەرفەتی بازاڕ.
٥. کتێبی بەناوبانگی Market Wizards
ناوی بیڵ لیپشوتز وەک یەکێک لە پیاوە سەرەکییەکانی بازاڕی دراو لە کتێبی بەناوبانگی Market Wizards (جادووگەرەکانی بازاڕ) لە نووسینی جاک شواگەر (Jack Schwager) بە وردی باس کراوە و چاوپێکەوتنی زۆری لەگەڵ کراوە، کە تێیدا باسی ئەزموون و تێڕوانینی خۆی بۆ سەرکەوتن لە فۆڕێکسدا دەکات.
